| ABD ile İran arasında aylardır süren gerilimi sona erdirebilecek kritik mutabakat zaptında sona yaklaşıldı. Axios’un ulaştığı taslağa göre anlaşma, Hürmüz Boğazı’nın derhal ve vergisiz şekilde yeniden açılmasını, İran’ın yükümlülüklerini yerine getirmesi karşılığında ise ABD yaptırımlarının kademeli olarak hafifletilmesini öngörüyor. |
| Taslak metin ayrıca, bölgedeki mevcut ateşkesin 60 gün süreyle uzatılmasını ve bu süreçte İran’ın nükleer programına ilişkin kapsamlı müzakerelerin yürütülmesini içeriyor. İran’ın yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stokuna ilişkin çözüm çerçevesi belirlenirken, nihai nükleer düzenlemelerin daha sonra imzalanacak kapsamlı bir anlaşmaya bırakıldığı belirtiliyor. |
| Diplomatik kaynaklara göre anlaşma metni üzerinde büyük ölçüde uzlaşı sağlandı. Ancak sürecin tamamlanabilmesi için İran’daki en üst düzey siyasi onayın verilmesi gerekiyor. Trump, imza töreninin hafta sonu Avrupa’da gerçekleştirilebileceğini açıklarken, İran Dışişleri Bakanlığı ise henüz nihai kararın alınmadığını duyurdu. |
| Sürecin ciddiyetini gösteren en dikkat çekici gelişmelerden biri ise ABD’nin hazırlıkları oldu. ABD Hava Kuvvetleri’ne ait dört C-17 nakliye uçağının Avrupa’ya gönderildiği, bu uçuşların olası Cenevre imza töreni için Başkan Yardımcısı JD Vance’in ekibini ve gerekli ekipmanları taşıdığı bildirildi. |
| Perde arkasında Katar arabuluculuğunda yürütülen yoğun diplomasi sonucunda şekillenen mutabakatın, İsrail yönetimini de hazırlıksız yakaladığı öne sürüldü. Axios’a konuşan kaynaklar, Başbakan Netanyahu’nun son aşamadaki görüşmelerden haberdar edilmediğini ve gelişmeleri sonradan öğrenmek zorunda kaldığını iddia etti. |
| Mutabakatın en kritik maddeleri arasında İran’ın nükleer silah edinmeme taahhüdü, Hürmüz Boğazı’nda ticari trafiğin yeniden başlaması ve savaş öncesi nakliye hacmine dönülmesi yer alıyor. Buna karşılık Washington’un liman blokajını kaldırması ve yaptırımlar konusunda aşamalı adımlar atması bekleniyor. Ancak İran’ın yurt dışında dondurulmuş milyarlarca dolarlık varlığının ne ölçüde ve hangi takvimle serbest bırakılacağı konusu hâlâ belirsizliğini koruyor. Kaynak: atlas360 |
Yazar
